Szkoła


fasada
  Liceum Ogólnoksztalcące im. Władysława IV w Warszawie należy do najstarszych szkół średnich stolicy. Jego poprzednikiem było męskie Gimnazjum Praskie, założone w 1885 r., kiedy nastąpił rozwój gospodarczy Pragi i powiększenie się jej ludności.

Przez pierwszych 20 lat mieściło się ono w wynajmowanym budynku czynszowym przy ul. Brukowej 16 (obecnie Okrzei) róg Namiestnikowskiej (obecnie Sierakowskiego). Budynek ten istnieje do dziś.

W 1907 roku Gimnazjum przeniosło się do nowego, własnego gmachu przy ul. Aleksandrowskiej, róg Petersburskiej (obecna lokalizacja). Na owe czasy był on nowoczesny architektonicznie (modernizm z elementami secesji), posiadał m.in. bogato wyposażoną pracownię fizyczną i piękną, istniejącą do dziś aulę.

Gimnazjum Praskie było szkołą rządową tzn. państwową (carską) z rosyjskim językiem nauczania. Kadrę pedagogiczną stanowili Rosjanie. Polakami byli jedynie nauczyciele religii katolickiej oraz jęz. polskiego - przedmiotu nadobowiązkowego. Nie nauczano w nim historii i geografii Polski. Większość uczniów stanowili Polacy (katolicy i kilkudziesięciu ewangelików). Poza nimi było kilkudziesięciu Żydów oraz garstka Rosjan.

W intencji rządu rosyjskiego szkoła w Nadwislańskim Kraju miała być narzędziem rusyfikacji mlodzieży polskiej. W Gimnazjum Praskim stale publicznie poniżano i drwiono ze wszystkiego, co polskie i katolickie. Uczeń był karany za odzywanie się (nawet na przerwie) po polsku. Rusyfikacyjnej presji towarzyszyło nieustanne szpiegowanie uczniów. Przejawem patriotyzmu był udział Władysławiaków w odsłonięciu pomnika A. Mickiewicza na Krakowskim Przedmieściu 24 grudnia 1898r. W 1901 roku powstała w szkole tajna organizacja młodzieżowa, której celem stało się kształcenie w polszczyźnie (języku, literaturze, historii i geografii) oraz wychowanie etyczne, a także inicjowanie i kierowanie protestami uczniów. Efektem działalności tej organizacji był powszechny udział uczniów naszego gimnazjum w ogólnokrajowym Strajku Szkolnym 1905r., który wybuchł pod hasłem walki o szkołę polską. W odpowiedzi na niego rozpoczęły się represje władz rosyjskich.

W 1915 r. w wyniku ofensywy niemieckiej wojska rosyjskie wycofały się bez walki z Warszawy. Z Gimnazjum Praskiego wywieziono wyposażenie gabinetów: fizycznego i chemicznego, całą dokumentację szkolną oraz ewakuowano rosyjski personel pedagogiczny. Po 30 latach funkcjonowania w Warszawie na Pradze przestało istnieć carskie gimnazjum. Pozostał po nim gmach szkolny i polscy uczniowie.

13 września 1915 roku zostało utworzone Polskie Gimnazjum Filologiczne, któremu Praski Komitet Obywatelski (jej właściciel) nadał imię Króla Władysława IV dla uczczenia tego władcy jako założyciela miasta Pragi.

W latach 1915-19 przy Gimnazjum im. Władysława IV istniała bursa dla uczniów spoza Warszawy oraz znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej. Pierwszym dyrektorem polskiego gimnazjum był Adam Zarzecki, jego następcą od 1916 roku został Stanisław Kurowski.

Kadrę pedagogiczną przedwojennego Gimnazjum im Władysława IV stanowili m.in. trzej docenci Uniwersytetu Warszawskiego:

dr Józef Gołąbek, autor prac o literaturze i kulturze Słowian;

dr Wiktor Wąsik, redaktor "Przeglądu Filozoficznego", autor "Historii filozofii w Polsce";

dr Wiktor Ehrenfeucht, autor wielu publikacji z dziedziny astrofizyki.

Tablice logarytmiczne używane dotąd w szkołach oraz podręczniki do algebry opracował nasz nauczyciel Władysław Wojtowicz, kierownik ogniska metodycznego nauczycieli matematyki. Tłumaczem dzieł z węgierskiej literatury pięknej oraz autorem "Historii literatury Węgier" w języku polskim był dr Stanisław Pazurkiewicz. Natomiast polskiej literaturze pięknej, poprzez swe utwory ("Matka", "Felka", "Śmierć") zasłużył się Ignacy Dąbrowski.

Niebagatelny był udział naszych uczniów w wojnie polskio-bolszewickiej 1920r., co zostało upamiętnione odsłonięciem w 1992r. tablicy pamiątkowej z następującym napisem:

Tu na terenie Gimnazjum im. Władysława IV od czerwca do sierpnia 1920r.

formował się I Batalion 236 Ochotniczego Pułku Piechoty i stąd pod dowództwem

ppor. St. Matarewicza z kapelanem ks. Ignacym Skorupką wyruszył

do zwycięskiego boju pod Ossowem.

Tablicę tę odsłonił ówczesny uczeń naszego gimnazjum, 15 letni żołnierz-ochotnik 236 pułku, Aleksander Arcichowski (w 1992r. - inż. architekt mjr rezerwy).

  

Nazwa produktu Ilość Cena